Eskilerde kalan tatlı miras

Soğuk kış günlerinde kalan bir gelenek, ‘Tel Helvası’, eski günlerini mumla arıyor.

Haber albümü için resme tıklayın

Erzurum'da çoğu gençlerin bilmediği, ihtiyarların 'bir zamanlar…' diyerek dilinden düşürmediği bir gelenek var, Tel Helvası geleneği. Bir yiyecek olmasına göre ‘neden gelenek diyorsunuz?’ diyenler olabilir. Şöyle ki Tel Helvası yapılış şekli olarak oldukça farklı. Bu helvayı soğuk ve kar olmadan yapmak neredeyse imkânsız.

Kaz tiridi, kavut tatlısı, tel helvası… Halen Anadolu insanının uzun kış mevsiminde vazgeçemediği damak tadı geleneklerden sadece birkaçı. Erzurumlu köylülerin kışın yakacak tezeği, hayvanlarının yiyeceği varsa; kardan suları kesik, yolları da kapalı değilse keyfine dokunmayın gitsin. Sıra gecesi olarak bilinen ve 'ferfene' adının verildiği; dost, komşu ve akrabaların bir araya gelmesiyle geleneksel bir eğlence kültürüne dönüşen ortama zemin hazırlayan sebeplerin başında tel helvası geliyor.

TEL HEVLASI NASIL YAPILIR?

Tel helvanın; 2 ölçü şekere, bir ölçü su katılıp ateş üzerinde karıştırılarak meyanesi hazırlanır. Rengi koyulaşan meyaneye limon sıkılır. Dibi yağlanmış bir leğene boşaltılan meyane, soğumaya bırakılır. Diğer yandan da tereyağında pembeleşinceye kadar un kavrularak hazır hale getirilir. İyice soğumuş olan meyane, bıçak yardımıyla tepsiden alınır. Akideleşmiş şeker, usta ve yardımcılar tarafından sıkıla sıkıla yumuşatılarak uzatılır. En az 10-15 kere yapılan bu işlemden sonra iki ucu simit gibi birleştirilerek yuvarlatılır. Kavrulmuş un ortaya getirilip, una batırılarak işe devam edilir. Odada bulunan usta helvacıların talimatıyla bir usta bir acemi olarak oturulan halkada çekile çekile büyültülen helva, leğene sığmaz hale gelince 8 şekli verilerek çevrilir. Yani yeniden küçültülür ve tekrar çevrilmeye başlanır. Kavrulmuş un, meyaneye yedirilir. Avuç içlerinin maharetli olması istenen helva çekme işinde, eğer incelmemiş helva parçaları olursa buna kaşık sapı denilir ve helva çekene o sert kısım yedirilir. Yine tel dökmeyip bulgur bulgur olması da arzulanan bir şey değildir.


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Erzurum Haber Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Erzurum Haber hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.



Anket Sizce Türkiye'nin gelişimi ve güçlenmesi için en çok hangi alanda çalışma/yatırım yapılması gerekiyor?